Regie op de Jeugdzorg

16 Jun 2014

De basisgedachte achter de transitie was één gezin, één plan, één hulpverlener. Maar ergens op de weg naar transitie is het  woord hulpverlener vervangen door het woord regisseur. Het lijkt een klein verschil, maar het is cruciaal. 

De ‘regisseur’ staat namelijk ver van de visie waarmee we in Nederland de transitie ingegaan zijn. We gaan toch voor de verantwoordelijkheid van mensen voor hun eigen leven? Van verzorgingsstaat naar participatiesamenleving. In de hulpverlening willen we als maatschappij de eigen kracht van mensen versterken, als ze het (even) niet zelf redden, toch?
 

De logische consequentie van deze visie is dat mensen zelf als eerste de regie hebben over hun leven en dus ook over hun eigen hulp. Als mensen een probleem hebben met zichzelf, hun kind of hun gezin zijn ze nog niet meteen onmondig, beperkt of onwillig. Sterker nog: hulp vragen kost veel kracht. Probeer het maar eens, je doet dat niet voor je lol.


Natuurlijk zijn er gezinnen die de regie (even) niet zelf kunnen nemen. Natuurlijk zijn er kinderen die niet krijgen wat ze nodig hebben en natuurlijk heeft de overheid dan de plicht om daar op in te grijpen. Dan is regie van buitenaf nodig, vaak ook een extra gezagsdrager. Drang en dwang. Daar hebben we sociale teams voor, de jeugdbescherming en de reclassering. Het overnemen van regie en gezag is een vak apart, waar de nodige risico’s aan kleven, zeker als het gaat over de opvoeding van kinderen. Deze week hoorde ik een medewerker van een sociaal team zeggen: ‘Dat is nou zo mooi. Ik kan nu gewoon tegen die moeder zeggen: als je niet doet wat ik zeg, plaatsen we je kinderen uit huis’. Schokkend.  En hét recept om in grote problemen te komen. Er valt nog veel te leren. Gooi de kennis en kunde en ervaring van de jeugdbescherming niet weg.
 

Maar regie van de overheid is niet de basis. De basis is dat mensen snel de goede hulp krijgen als er een probleem is. En dat is kennelijk erg moeilijk ‘in te regelen’. En dus grijpen we maar weer naar de oude vertrouwde structuren. Met bevoogding, bureaucratische procedures, eindeloze vragenlijsten en standaardaanbod wat meestal niet past.  Al die dingen die we kwijt wilden. Want ja, hoe moeten we anders de wijkteams organiseren? Hoe beheersen we de zorgvraag en hoe kunnen we netjes het budget uitgeven? En dus: dan moet er natuurlijk wel een regisseur op, anders kunnen wij ons werk niet doen. En zo raken de burgers nog vóór de transitie al weer hun regie kwijt.
 

Zo blijven we mensen dus invalideren en bevoogden. We leiden ze professioneel van het kastje naar de muur. Niet de vraag van de client, maar de structuur en ons aanbod staat centraal. We gaan dat heus nog wel eens veranderen, maar nu even niet, want nu hebben we een transitie. En we hebben de ‘zachte landing’. Dat is al ingewikkeld genoeg.


Ja, het is ingewikkeld. Maar het kan wel. Als je wilt dat we als mensen verantwoordelijkheid nemen, geef ze dan ook de middelen daarvoor. Durf te vertrouwen op de kracht van mensen. Van burgers, verwijzers en professionals in de jeugdhulp.  Geef ze de keuze.  Probeer niet langer vooraf alles dicht te regelen, maar ga op weg naar resultaatsturing. Met uitkomstfinanciering en echte prestatie-indicatoren: klantwaardering, waardering professionals, zorgzwaartebepaling en het verbeteren van functioneren van kinderen en gezinnen. De instrumenten zijn er. Zo kom je aan goede zorg voor een redelijke prijs. Zo krijg je meer eigen kracht van burgers en professionals. Dan kunnen we met recht zeggen dat we werken aan een transitie. En niet aan de zoveelste reorganisatie waarvan achteraf geconcludeerd wordt dat het toch weer anders moet.
 

De titel van dit stukje? Dat was de slogan bij de vorige Wet op de Jeugdzorg, nu Jeugdwet geheten.

 

Door: Linda Bijl, Binnenlands Bestuur, 13-06-2014

Tags:

Please reload

IN.jpg
Facebook met logos.jpeg

 

 

 

 

 

 

 

 

 

info@scalemc.nl

 

Ericssonstraat 2

5121ML Rijen

T +31 6 15 877 677

BTW NL818433012B01

 

KvK Limburg

12 06 80 19 

Lees onze

Privacy Verklaring

Algemene Voorwaarden

2018 by NH